Prenatale onderzoeken

Tijdens de zwangerschap kun je kiezen voor onderzoeken die meer informatie geven over de gezondheid en ontwikkeling van je baby. Dit noemen we prenatale screening.

De meeste baby’s worden gelukkig gezond geboren en ernstige afwijkingen komen niet vaak voor. Toch kan het zijn dat je meer wilt weten over de ontwikkeling van je kindje. Daarom kun je kiezen voor prenatale screening.

Met deze onderzoeken kunnen sommige aangeboren of lichamelijke afwijkingen worden opgespoord. Ze kunnen echter niet alles uitsluiten. Bij een afwijkende uitslag is vaak vervolgonderzoek nodig om meer duidelijkheid te krijgen.

Deelname prenetale screening

Tijdens één van de eerste controles vragen we of je informatie wilt ontvangen over prenatale screening. Wil je hier meer over weten, dan leggen we de verschillende mogelijkheden rustig uit. Wil je dit liever niet, dan is dat natuurlijk ook goed.

Het is goed om te weten dat prenatale screening altijd vrijwillig is. Jij (en je partner) bepaalt zelf of je gebruik wilt maken van de NIPT, de 13-wekenecho en/of de 20-wekenecho. Wij vinden het belangrijk dat jullie een weloverwogen keuze kunnen maken. Daarom nemen we graag de tijd om vragen te bespreken en samen te kijken wat het beste bij jullie past.

Welke soorten prenatale onderzoeken zijn er?

• De NIPT (Niet Invasieve Prenatale Test)
  De NIPT is een bloedonderzoek dat vanaf 10 weken zwangerschap kan worden uitgevoerd. De test laat zien of er aanwijzingen zijn voor een chromosoomafwijking, zoals het Down-, Edwards- of Patausyndroom. Per 1 april 2025 wordt de NIPT officieel aangeduid als onderzoek naar chromosoomafwijkingen. Ook vervalt dan de keuze voor nevenbevindingen. De NIPT is een bloedtest waarmee wordt onderzocht of er aanwijzingen zijn dat jouw kind een chromosoomafwijking heeft. Dit onderzoek wordt volledig vergoed door de zorgverzekering. De uitslag ontvang je binnen maximaal 10 werkdagen via ons. Bij een afwijkende uitslag kun je kiezen voor vervolgonderzoek, waarmee zekerheid kan worden verkregen over de aanwezigheid van een chromosoomafwijking.

• 13-wekenecho
  De 13-wekenecho is een vroege echo waarbij gekeken wordt naar de lichamelijke ontwikkeling van je baby. Hoewel je kindje met 13 weken nog klein is, kunnen sommige ernstige lichamelijke afwijkingen al zichtbaar zijn. Tijdens deze echo wordt onder andere gekeken naar het hart, de schedel, de buik, de wervelkolom, de armen en benen, de nekplooi, de placenta en het vruchtwater.
  Er wordt tijdens deze echo niet gekeken naar het geslacht. Je kunt kiezen voor de 13-weken echo als je tussen de 12 weken en 3 dagen en 14 weken en 3 dagen zwanger bent. Als je besluit om de echo te laten doen, neem je automatisch deel aan het wetenschappelijk onderzoek IMITAS, waarin deze vroege echo verder wordt onderzocht en geëvalueerd. 
  Wanneer er een vermoeden is van een afwijking, verwijzen we je door naar het Erasmus MC in Rotterdam voor een vervolgonderzoek. 
  
  
• 20-wekenecho
  De 20-wekenecho is een onderzoek waarbij uitgebreid wordt gekeken naar de lichamelijke ontwikkeling van je baby. Tijdens deze echo kunnen bepaalde aangeboren afwijkingen worden opgespoord, zoals een open ruggetje, waterhoofd, hartafwijking of afwijkingen aan de darmen, nieren, botten, armen of benen. Daarnaast wordt gekeken of je baby goed groeit en of er voldoende vruchtwater aanwezig is.

  De 20-weken echo wordt uitgevoerd tussen de 19e en 21e week van de zwangerschap. Omdat je kindje dan groter en verder ontwikkeld is, kunnen er meer details beoordeeld worden dan bij de 13-weken echo.
  Als er een vermoeden is van een afwijking, word je verwezen naar het Erasmus MC in Rotterdam voor een vervolgonderzoek: geavanceerd ultrageluid onderzoek (GUO).

Belangrijk om te weten: Tijdens de 13 en 20 weken echo is het niet toegestaan om kinderen mee te nemen of foto’s of filmpjes te maken. Na afloop van de echo ontvang je foto’s van je kindje mee naar huis.

Vergoeding

Je hoeft prenatale screening niet te betalen. Alle zwangeren krijgen dit gratis aangeboden vanuit de overheid. De onderzoeken worden dus niet vergoed door je zorgverzekering, maar de overheid betaalt ze. Omdat de 13-weken echo nu nog onderdeel is van de IMITAS-studie, moet je toestemming geven om aan deze studie mee te doen. Je gegevens worden dan voor de studie gebruikt.

Meer weten?

Wil je meer lezen over de onderzoeken en de keuzes rondom prenatale screening? Kijk dan op https://www.pns.nl/prenatale-screeningen.